|
دکتر شیرازی بزرگی که رفت
دکتر شیرازی علاوه بر ديانت و فروتني و خاكساري و سنخيت اخلاقي با فرهنگ اسلامي و ايراني، توفيق يافت كه سالها مونس و مجاور آثار تاريخ معماري و شهرسازي ايران زمين باشد كه عمر شريف خود را وقف حفظ و احياي آنها كند.
دكتر شيرازي همچون نياي بزرگ خود ميرزاي شيرازي، انديشناك هويت ديني و ملي ايرانيان بود.
او آثار تاريخي را شناسنامه هويت ملت ايران ميدانست و هر رفتاري در جهت تضعيف و ويراني اين آثار را در خدمت محو سابقه فرهنگي و تمدن اين ملت او اين اعتقاد را عقيدهآي ديني ميشمرد و از همين رو همه عمر شريف خود را وقف آن كرد.
شيرازي نقطه عطفي در مرمت آثار معماري ايران و مطالعات تاريخ معماري ايران بود. البته اين كار را پيش از او استادانش آغاز كرده بودند؛ اما او بود كه با اتكا بر تيزبيني و حسن خلق و فروتني تجربه مدام و آشنايي و مستقيم با دانش و تجربههاي جديد در اين زمينه علم مرمت آثار تاريخي و مطالعات تاريخ معماري ايران را بنياد كرد. شيرازي با علم به نيازهاي كشور و تواناييهاي خود در همه حوزههاي مرمت و تاريخ معماري ايران از مديريت گرفته تا تحقيق تاريخي، از آموزش و مشاوره گرفته تا اجراي مستقيم مرمت حضور يافت او را بايد از پايهگذاران سازمان ملي حفاظت آثار باستاني ايران (نياي سازمان ميراث فرهنگي كشور) شمرد كه نخست در اصفهان و سپس در تهران مدتي مدير آن بود.
در همان زمان بود كه نهايت دانش و درايت خود را به برد و بيشتر آنچه از اصفهان تاريخي به دست ما رسيده است نتيجه زحمات او در حدود چهل سال پيش است بعدها هم با دوستان خود سازمان ميراث فرهنگي كشور را تأسيس كرد.
نخستين رشته دانشگاهي مرمت در ايران به همت او در دانشكده پرديس اصفهان داير شد .
از آن زمان علاوه بر تدريس در آن دانشكده (دانشگاه هنر اصفهان فعلي) و دانشگدههاي ديگر زحمت راهمايي دقيق دهها پايان نامه كارشناسي و كارشناسي ارشد و دكتري در حوزه مرمت و مطالعات تاريخ معماري را برعهده گرفت و مجموعه اين شاگردان و رسالههاي آنان از مهمترين و ارزندهترين يادگارهاي اوست .
طرح مرمت بافت تاريخي اصفهان را به دست خود طراحي كرد. در مكتوبات مربوط به مرمت و تاريخ معماري مجله اثر را تأسيس كرد و تا شماره آخر شماره 40 سردبيري آن را برعهده داشت كه همچنان مهمترين مرجع در اين رشته هاست .
همچنين سه دوره كنگره تاريخ معماري و شهرسازي ايران را در بم برگزار كرد. كه حاصل آن صدها مقاله است كه در بيش از ده جلد در اختيار اهل تحقيق قرار گرفته است .
دغدغه او براي تاريخ معماري در حقيقت دغدغه براي معماري و هويت امروز ايران بود. از اينرو از حوزه معماري معاصر ايران نيز كناره نگرفت و علاوه بر كار حرفهاي طراحي، در هيات داوران بسياري از مسابقههاي معماري فعالانه شركت كرد.
خبرگان حوزه تاريخ معماري ايران در سرتاسر جهان شيرازي را نيك ميشناسند و او را نماينده شايسته و بلكه مركز ثقل آن ميشمارند به جرات ميتوان گفت كه اثري در اين حوزه نيست كه به نحوي مستقيم يا غيرمستقيم نشاني از شيرازي و انديشه و كار و راهنمايي او در آن نباشد .
شيرازي ساده و پربركت زيست. مهمترين كار مرمت او در آغاز مرمت آثار تاريخي اصفهان و در سالهاي اخير مرمت عمارت مسعوديه در تهران بود... اما زيباترين داستان زندگياش در مجلسي كه فرهنگستان هنر براي بزرگداشت او ترتيب داده بود، در ميان دوستان و شاگردان و همفكرانش از خدا و عاقبت نيك گفت، و بر روي صحنه آرام جان سپرد و صحنه روزگار را فرو گذاشت نه تنها زندگياش را وقف آموختن فرهنگ ايراني كرد خداي مهربان چنين خواست كه مرگ او نيز نمونه چنين آموزشي باشد.
برکیا اين ضايعه را به خانواده او و مرمت گران عزیز تسيليت می گوید و از خداي مهربان خواهان است كه اين مرد شريف و مهربان و پرخير را در درياي رحمت خود غرق و با اجداد پاكش محشور سازد.
منبع: خبرگزاری میراث فرهنگی
|